Parlament Europejski zatwierdził uruchomienie Funduszu Solidarności Unii Europejskiej (unijnej pomocy finansowej w sytuacjach nadzwyczajnych po klęsce żywiołowej) dla Malty, Włoch, Portugalii i Hiszpanii, dotkniętych burzami w styczniu i lutym 2026 r. Szacowane przez władze krajowe szkody bezpośrednie wynoszą 132,97 mln euro na Malcie, 2 995,4 mln euro we Włoszech, 5 351,97 mln euro w Portugalii i 4 839,53 mln euro w Hiszpanii. Tekst jest ostateczny i stanie się prawem po opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Między 18 a 21 stycznia 2026 r. burza Harry uderzyła najpierw w Maltę, a następnie w Sardynię, Sycylię i Kalabrię, przynosząc silne wiatry, intensywne opady deszczu i sztormy. Między 22 stycznia a 15 lutego 2026 r. seria burz spowodowała powodzie i osunięcia ziemi w Portugalii (18 ofiar śmiertelnych) i w Hiszpanii, w szczególności w Andaluzji i Estremadurze. W obliczu tych szkód Komisja zaproponowała uruchomienie Funduszu Solidarności Unii Europejskiej na rzecz czterech zainteresowanych państw.
Zatwierdzona pomoc dla czterech państwParlament zatwierdza decyzję, załączoną do swojej rezolucji, o uruchomieniu Funduszu Solidarności Unii Europejskiej dla Malty, Włoch, Portugalii i Hiszpanii w następstwie burz ze stycznia i lutego 2026 r.
Podpisanie i publikacjaPrzewodnicząca Parlamentu jest upoważniona do podpisania tej decyzji wraz z przewodniczącym Rady i do zapewnienia jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Przekazanie Radzie i KomisjiRezolucja, wraz z załącznikiem, zostaje przekazana Radzie i Komisji.
Zalecenia polityczne bez nowych obowiązkówParlament wzywa państwa członkowskie i Komisję do większych inwestycji w zapobieganie, odporność i adaptację, do zapewnienia wystarczającego finansowania funduszu w następnym wieloletnim budżecie UE, do uwzględnienia wrażliwości wysp oraz do przyspieszenia wypłaty pomocy, bez tworzenia nowych obowiązków prawnych.
Parlament przyjął tekst 651 głosami za, przy 17 głosach przeciw i 3 wstrzymujących się.
Mieszkańcy, przedsiębiorstwa i społeczności lokalne na Malcie, we Włoszech, w Portugalii i w Hiszpanii dotknięte burzami ze stycznia i lutego 2026 r. otrzymają unijną pomoc finansową na odbudowę infrastruktury, remonty mieszkań i wznowienie działalności. Fundusz uzupełnia wysiłki krajowe i nie zastępuje innych unijnych źródeł finansowania. Parlament domaga się również, aby pieniądze szybciej docierały do beneficjentów końcowych, a procedury były uproszczone.
Parlament Europejski zatwierdził uruchomienie Funduszu Solidarności Unii Europejskiej dla Malty, Włoch, Portugalii i Hiszpanii po styczniowych i lutowych burzach 2026 roku. Szacowane straty bezpośrednie sięgają 132,97 mln euro na Malcie, 2 995,4 mln we Włoszech, 5 351,97 mln w Portugalii i 4 839,53 mln w Hiszpanii. Pomoc jest uzasadniona. Ale powolność i złożoność mechanizmu pozostają prawdziwym problemem.
Fundusz Solidarności jest instrumentem naprawczym: interweniuje po katastrofie, nie przed nią. Straty już są, ofiary także (18 zabitych w Portugalii). Pomoc finansowa UE nie zastępuje wysiłków krajowych, lecz je uzupełnia. Ale między złożeniem wniosku a faktyczną wypłatą mijają miesiące. Dla rodziny, która straciła dom, lub dla nadmorskiej MŚP, której zakład został zniszczony, to opóźnienie ma konkretny koszt: opóźniona odbudowa, zawieszona działalność, zagrożone miejsca pracy.
Parlament domaga się przyspieszenia uruchamiania środków i korzystania z zaliczek, gdy pozwalają na to warunki. To dobra intencja, ale nie rozwiązuje problemu zasadniczego: procedury pozostają ciężkie, kontroli jest wiele, a ciężar dowodu spoczywa na beneficjentach. Uproszczenie nie oznacza rezygnacji z ochrony budżetu UE, ale trzeba wybrać: albo ufamy władzom krajowym i przyspieszamy, albo mnożymy weryfikacje i akceptujemy opóźnienia.
Rezolucja kładzie nacisk na zapobieganie, odporność i adaptację. Wzywa państwa członkowskie do większych inwestycji i lepszej oceny ryzyka. Co do zasady idea jest słuszna: lepiej zapobiegać niż naprawiać. Ale tekst pozostaje w sferze zaklęć. Nie mówi, kto płaci ani jak zmienione zostaną zachęty. A zapobieganie należy przede wszystkim do państw członkowskich i samorządów lokalnych, które znają swoje terytorium. Unia może koordynować, finansować projekty transgraniczne, upowszechniać dobre praktyki. Nie może zastąpić odpowiedzialności lokalnej.
Parlament domaga się także, aby Fundusz był odpowiednio finansowany w następnych wieloletnich ramach budżetowych. To uzasadnione żądanie wobec nasilania się katastrof. Ale nie zwalnia z refleksji nad warunkowością: pomoc doraźna nie może zniechęcać do wysiłków na rzecz zapobiegania. Mechanizm, który wypłaca odszkodowania bez zachęty do zmniejszania podatności, tworzy pokusę nadużycia. Zasada pomocniczości wymaga, aby każdy poziom brał na siebie swoją odpowiedzialność: państwa mają zapobiegać, Unia wspierać w ostateczności.
Pomoc, która przychodzi miesiące po burzy, nie jest już solidarnością, lecz pocieszeniem.
Parlament Europejski zatwierdził uruchomienie Funduszu Solidarności Unii Europejskiej dla Malty, Włoch, Portugalii i Hiszpanii po styczniowych i lutowych burzach 2026 roku. Szacowane straty bezpośrednie sięgają 132,97 mln euro na Malcie, 2 995,4 mln we Włoszech, 5 351,97 mln w Portugalii i 4 839,53 mln w Hiszpanii. Pomoc jest uzasadniona. Ale powolność i złożoność mechanizmu pozostają prawdziwym problemem.
Fundusz Solidarności jest instrumentem naprawczym: interweniuje po katastrofie, nie przed nią. Straty już są, ofiary także (18 zabitych w Portugalii). Pomoc finansowa UE nie zastępuje wysiłków krajowych, lecz je uzupełnia. Ale między złożeniem wniosku a faktyczną wypłatą mijają miesiące. Dla rodziny, która straciła dom, lub dla nadmorskiej MŚP, której zakład został zniszczony, to opóźnienie ma konkretny koszt: opóźniona odbudowa, zawieszona działalność, zagrożone miejsca pracy.
Parlament domaga się przyspieszenia uruchamiania środków i korzystania z zaliczek, gdy pozwalają na to warunki. To dobra intencja, ale nie rozwiązuje problemu zasadniczego: procedury pozostają ciężkie, kontroli jest wiele, a ciężar dowodu spoczywa na beneficjentach. Uproszczenie nie oznacza rezygnacji z ochrony budżetu UE, ale trzeba wybrać: albo ufamy władzom krajowym i przyspieszamy, albo mnożymy weryfikacje i akceptujemy opóźnienia.
Rezolucja kładzie nacisk na zapobieganie, odporność i adaptację. Wzywa państwa członkowskie do większych inwestycji i lepszej oceny ryzyka. Co do zasady idea jest słuszna: lepiej zapobiegać niż naprawiać. Ale tekst pozostaje w sferze zaklęć. Nie mówi, kto płaci ani jak zmienione zostaną zachęty. A zapobieganie należy przede wszystkim do państw członkowskich i samorządów lokalnych, które znają swoje terytorium. Unia może koordynować, finansować projekty transgraniczne, upowszechniać dobre praktyki. Nie może zastąpić odpowiedzialności lokalnej.
Parlament domaga się także, aby Fundusz był odpowiednio finansowany w następnych wieloletnich ramach budżetowych. To uzasadnione żądanie wobec nasilania się katastrof. Ale nie zwalnia z refleksji nad warunkowością: pomoc doraźna nie może zniechęcać do wysiłków na rzecz zapobiegania. Mechanizm, który wypłaca odszkodowania bez zachęty do zmniejszania podatności, tworzy pokusę nadużycia. Zasada pomocniczości wymaga, aby każdy poziom brał na siebie swoją odpowiedzialność: państwa mają zapobiegać, Unia wspierać w ostateczności.
Pomoc, która przychodzi miesiące po burzy, nie jest już solidarnością, lecz pocieszeniem.
