Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której zdecydowanie potępia wyroki o charakterze politycznym wobec Taraneh Rahimi, 20 lat, Leili Abolhasani, 43 lata, oraz wszystkich innych osób skazanych w Iranie. Domaga się natychmiastowego anulowania kar, wstrzymania wszystkich egzekucji i bezwarunkowego uwolnienia wszystkich więźniów politycznych. Tekst wzywa także Unię Europejską do rozszerzenia sankcji na wszystkich odpowiedzialnych za represje ze stycznia 2026 roku, w tym sędziów, prokuratorów i funkcjonariuszy służb wywiadowczych. Parlament zwraca się do państw członkowskich o prowadzenie śledztw w oparciu o zasadę jurysdykcji uniwersalnej oraz o wspieranie działań ONZ mających na celu ustalenie faktów. Jest to rezolucja polityczna: Parlament wzywa instytucje i rządy do działania, nie tworzy prawa.
W styczniu 2026 roku powstanie narodowe w Iranie zostało stłumione przemocą państwową na niespotykaną skalę, w wyniku czego zginęły tysiące osób. Od marca 2026 roku władze irańskie zaczęły wykonywać egzekucje na osobach zaangażowanych w te protesty, po postępowaniach opartych na zeznaniach wymuszonych torturami. Taraneh Rahimi, 20 lat, i Leila Abolhasani, 43 lata, zostały skazane na śmierć przez sąd w Isfahanie; Romina Rahimi, siostra Taraneh, została skazana na długoletnie więzienie. Iran ma najwyższy na świecie wskaźnik wyroków śmierci na mieszkańca, a co najmniej dwanaście kobiet jest zagrożonych karą śmierci za przestępstwa związane z bezpieczeństwem narodowym. Parlament Europejski przyjął już wcześniej kilka rezolucji w sprawie sytuacji praw człowieka w Iranie.
Natychmiastowe anulowanie wyrokówParlament zdecydowanie potępia wyroki motywowane względami politycznymi wobec Taraneh Rahimi, Leili Abolhasani i wszystkich innych osób oraz domaga się natychmiastowego anulowania kar, wstrzymania wszystkich egzekucji i bezwarunkowego uwolnienia wszystkich więźniów politycznych.
Dostęp do opieki medycznejWładze irańskie są proszone o natychmiastowe zapewnienie Taraneh i Rominie Rahimi dostępu do odpowiedniej opieki medycznej.
Rozszerzone sankcje europejskieRada i wysoka przedstawiciel UE są wzywane do rozszerzenia sankcji europejskich na wszystkich odpowiedzialnych za masakry ze stycznia 2026 roku, w tym sędziów, prokuratorów i funkcjonariuszy służb wywiadowczych bezpośrednio odpowiedzialnych za skazanie i egzekucję demonstrantów.
Śledztwa w oparciu o jurysdykcję uniwersalnąPaństwa członkowskie są wzywane do prowadzenia śledztw na podstawie zasady jurysdykcji uniwersalnej, aby pociągnąć do odpowiedzialności irańskich urzędników i położyć kres systemowej bezkarności, a Rada Bezpieczeństwa ONZ jest proszona o skierowanie reżimu irańskiego przed Międzynarodowy Trybunał Karny.
Wsparcie dla misji ONZParlament domaga się wzmocnionego wsparcia dla niezależnej międzynarodowej misji Narodów Zjednoczonych mającej na celu ustalenie faktów dotyczących Iranu, aby zachować dowody i zidentyfikować odpowiedzialnych, oraz zachęca Komisję do zwiększenia wsparcia finansowego, materialnego i prawnego dla społeczeństwa obywatelskiego w Iranie.
Rezolucja została przyjęta 541 głosami za, przy 11 głosach przeciw i 25 wstrzymujących się podczas głosowania elektronicznego imiennego.
Ta rezolucja nie zmienia bezpośrednio prawa europejskiego: wyraża stanowisko polityczne Parlamentu Europejskiego i wzywa rządy UE, dyplomację europejską i Organizację Narodów Zjednoczonych do działania. W praktyce wzywa do rozszerzenia sankcji europejskich na nowych irańskich urzędników, co może oznaczać zakazy podróży i zamrożenie aktywów dla sędziów, prokuratorów i funkcjonariuszy służb wywiadowczych zaangażowanych w represje. Zachęca także państwa członkowskie do ścigania osób odpowiedzialnych za poważne naruszenia przed własnymi sądami oraz do wspierania misji śledczej ONZ. Dla obywateli europejskich oznacza to, że Unia Europejska nadal publicznie zajmuje stanowisko w sprawie egzekucji w Iranie i dąży do wzmocnienia presji międzynarodowej, aby położyć kres tym praktykom.
Taraneh Rahimi, 20 lat, i Leila Abolhasani, 43 lata, zostały skazane na śmierć przez sąd w Isfahanie za udział w protestach w styczniu 2026 roku. Parlament Europejski żąda natychmiastowego unieważnienia tych wyroków, wstrzymania wszystkich egzekucji i bezwarunkowego uwolnienia więźniów politycznych. Wzywa także Radę do rozszerzenia sankcji na sędziów, prokuratorów i funkcjonariuszy wywiadu odpowiedzialnych za represje. To rezolucja polityczna, nie ustawa: mówi, co Europa powinna zrobić, a nie co już robi.
Parlament Europejski słusznie bez zastrzeżeń potępia wyroki motywowane względami politycznymi wobec Taraneh Rahimi, Leili Abolhasani i innych osób. Słusznie żąda unieważnienia kar, wstrzymania egzekucji i uwolnienia więźniów politycznych. Ale rezolucja, która żąda bez egzekwowania, pozostawia reżimowi irańskiemu swobodę kontynuowania egzekucji. Tekst wzywa Radę i wysoką przedstawiciel do rozszerzenia sankcji na sędziów, prokuratorów i funkcjonariuszy wywiadu bezpośrednio odpowiedzialnych za skazywanie i egzekucje demonstrantów. To jedyny środek, który nakłada realny koszt na odpowiedzialnych. Trzeba jeszcze, aby Rada go wdrożyła, i to szybko.
Iran ma najwyższy na świecie wskaźnik wyroków śmierci na mieszkańca. Co najmniej dwanaście kobiet grozi kara śmierci za przestępstwa związane z bezpieczeństwem narodowym, stosowane w sposób rozszerzający. Parlament wzywa państwa członkowskie do prowadzenia śledztw w ramach jurysdykcji uniwersalnej, czyli do ścigania przed własnymi sądami sprawców poważnych naruszeń, oraz do wsparcia misji ustalenia faktów ONZ. Te apele są słuszne. Ale pozostają zaproszeniami: każdy rząd sam zdecyduje, czy wszcząć te postępowania, a powolność wymiaru sprawiedliwości przyniesie korzyść katom.
Tekst potępia także prześladowanie mniejszości religijnych i etnicznych, od Kurdów po chrześcijan, oraz represje transnarodowe wymierzone w rodziny demonstrantów. Żąda, aby Taraneh i Romina Rahimi natychmiast otrzymały odpowiednią opiekę medyczną. To wszystko żądania, które mają wagę tylko wtedy, gdy państwa członkowskie naprawdę je realizują. A przecież ambasady w Teheranie są zapraszane do obserwowania procesów i odwiedzania więzień, bez obowiązku. Dyplomacja, która zadowala się deklaracjami, pozostawia wolne pole przemocy państwowej.
Rezolucja nie tworzy żadnego europejskiego obowiązku prawnego. Wyraża stanowisko polityczne i wzywa instytucje do działania. To uzasadnione, ale niewystarczające. Podejście oparte na pomocniczości i stosunku sił polegałoby na uzależnieniu sankcji od weryfikowalnych wyników, na objęciu sankcjami aktywów odpowiedzialnych i na przyspieszeniu procedur jurysdykcji uniwersalnej. Europa musi wybrać: naprawdę wywierać presję albo zadowolić się potępianiem.
Rezolucja, która żąda bez egzekwowania, pozostawia reżimowi irańskiemu swobodę kontynuowania egzekucji.
Taraneh Rahimi, 20 lat, i Leila Abolhasani, 43 lata, zostały skazane na śmierć przez sąd w Isfahanie za udział w protestach w styczniu 2026 roku. Parlament Europejski żąda natychmiastowego unieważnienia tych wyroków, wstrzymania wszystkich egzekucji i bezwarunkowego uwolnienia więźniów politycznych. Wzywa także Radę do rozszerzenia sankcji na sędziów, prokuratorów i funkcjonariuszy wywiadu odpowiedzialnych za represje. To rezolucja polityczna, nie ustawa: mówi, co Europa powinna zrobić, a nie co już robi.
Parlament Europejski słusznie bez zastrzeżeń potępia wyroki motywowane względami politycznymi wobec Taraneh Rahimi, Leili Abolhasani i innych osób. Słusznie żąda unieważnienia kar, wstrzymania egzekucji i uwolnienia więźniów politycznych. Ale rezolucja, która żąda bez egzekwowania, pozostawia reżimowi irańskiemu swobodę kontynuowania egzekucji. Tekst wzywa Radę i wysoką przedstawiciel do rozszerzenia sankcji na sędziów, prokuratorów i funkcjonariuszy wywiadu bezpośrednio odpowiedzialnych za skazywanie i egzekucje demonstrantów. To jedyny środek, który nakłada realny koszt na odpowiedzialnych. Trzeba jeszcze, aby Rada go wdrożyła, i to szybko.
Iran ma najwyższy na świecie wskaźnik wyroków śmierci na mieszkańca. Co najmniej dwanaście kobiet grozi kara śmierci za przestępstwa związane z bezpieczeństwem narodowym, stosowane w sposób rozszerzający. Parlament wzywa państwa członkowskie do prowadzenia śledztw w ramach jurysdykcji uniwersalnej, czyli do ścigania przed własnymi sądami sprawców poważnych naruszeń, oraz do wsparcia misji ustalenia faktów ONZ. Te apele są słuszne. Ale pozostają zaproszeniami: każdy rząd sam zdecyduje, czy wszcząć te postępowania, a powolność wymiaru sprawiedliwości przyniesie korzyść katom.
Tekst potępia także prześladowanie mniejszości religijnych i etnicznych, od Kurdów po chrześcijan, oraz represje transnarodowe wymierzone w rodziny demonstrantów. Żąda, aby Taraneh i Romina Rahimi natychmiast otrzymały odpowiednią opiekę medyczną. To wszystko żądania, które mają wagę tylko wtedy, gdy państwa członkowskie naprawdę je realizują. A przecież ambasady w Teheranie są zapraszane do obserwowania procesów i odwiedzania więzień, bez obowiązku. Dyplomacja, która zadowala się deklaracjami, pozostawia wolne pole przemocy państwowej.
Rezolucja nie tworzy żadnego europejskiego obowiązku prawnego. Wyraża stanowisko polityczne i wzywa instytucje do działania. To uzasadnione, ale niewystarczające. Podejście oparte na pomocniczości i stosunku sił polegałoby na uzależnieniu sankcji od weryfikowalnych wyników, na objęciu sankcjami aktywów odpowiedzialnych i na przyspieszeniu procedur jurysdykcji uniwersalnej. Europa musi wybrać: naprawdę wywierać presję albo zadowolić się potępianiem.
Rezolucja, która żąda bez egzekwowania, pozostawia reżimowi irańskiemu swobodę kontynuowania egzekucji.
