Parlament Europejski przyjął 16 września 2026 r. tekst, który ustala maksymalny termin na wydanie pozwoleń niezbędnych dla projektów przygotowań obronnych na 42 dni robocze, z milczącą zgodą, jeśli administracja nie odpowie w terminie. Jest to tekst końcowy wynegocjowany z rządami UE; muszą go one jeszcze formalnie zatwierdzić, zanim stanie się prawem.
Projekty związane z obronnością (fabryki, infrastruktura, modernizacja przemysłu) często wymagają uzyskania wielu krajowych i lokalnych pozwoleń, co może zająć miesiące lub lata. Komisja zaproponowała przyspieszenie tych procedur; Parlament zmienił swoje podejście, negocjując z państwami członkowskimi wiążący termin i mechanizm milczącej zgody, pozostawiając jednocześnie każdemu krajowi możliwość odstępstwa w bardzo ograniczonych przypadkach.
Termin 42 dni roboczychProcedura wydawania pozwoleń nie może przekroczyć 42 dni roboczych od potwierdzenia kompletności wniosku. Termin ten można przedłużyć dwukrotnie, maksymalnie o 60 dni roboczych na każde przedłużenie, nie przekraczając łącznie 102 dni roboczych.
Milcząca zgoda w przypadku braku odpowiedzi administracjiJeżeli pojedynczy punkt kontaktowy nie poinformuje wnioskodawcy o decyzji w terminie (lub przedłużonym terminie), wnioskowane pozwolenia uważa się za udzielone. Państwa członkowskie muszą zapewnić, aby takie milczące pozwolenia mogły być kwestionowane przez zainteresowane strony.
Krajowe odstępstwo w określonych ramachPaństwo członkowskie może, w drodze ustawy przyjętej w ciągu 12 miesięcy od wejścia w życie, wyłączyć milczącą zgodę w ściśle ograniczonych i wyjątkowych przypadkach, po indywidualnej ocenie wykazującej poważne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego lub bezpieczeństwa narodowego. Każde odstępstwo musi zostać zgłoszone Komisji.
Pojedynczy punkt kontaktowy w ciągu 3 miesięcyKażde państwo członkowskie musi wyznaczyć pojedynczy punkt kontaktowy najpóźniej 3 miesiące po wejściu w życie rozporządzenia. Punkt kontaktowy sprawdza kompletność wniosku w ciągu 14 dni roboczych od jego otrzymania; drugie wezwanie do uzupełnienia brakujących informacji jest możliwe w ciągu 10 dni roboczych, ale trzecie niekompletne złożenie kończy procedurę.
Monitorowanie i ocenaPaństwa członkowskie muszą co roku przekazywać Komisji sprawozdanie statystyczne dotyczące zatwierdzonych pozwoleń, w tym udzielonych milcząco. Komisja dokona oceny wdrożenia najpóźniej do 31 grudnia 2028 r. a następnie co cztery lata, badając w szczególności stosowanie milczącej zgody.
Parlament przyjął tekst 540 głosami za, 105 przeciw i 22 wstrzymującymi się.
Dla przedsiębiorstw i pracowników sektora obronnego wnioski o pozwolenia powinny być rozpatrywane szybciej: zasadniczo w 42 dni robocze, maksymalnie w 102 dni robocze w przypadku przedłużenia. Jeśli administracja nie odpowie w terminie, pozwolenie uważa się za udzielone, co zmniejsza opóźnienia. Obywatele i społeczności lokalne zachowują możliwość zakwestionowania pozwolenia udzielonego milcząco, a państwa członkowskie mogą odmówić milczącej zgody w wyjątkowych przypadkach związanych ze zdrowiem lub bezpieczeństwem narodowym.
Parlament Europejski przyjął 16 września 2026 r. tekst, który ustala maksymalny termin 42 dni roboczych na wydanie zezwoleń niezbędnych dla projektów przygotowania obronnego, z milczącą zgodą, jeśli administracja nie odpowie na czas. Chodzi o tekst końcowy wynegocjowany z rządami UE; te muszą go jeszcze formalnie zatwierdzić, zanim stanie się prawem. Głosowanie (540 za, 105 przeciw, 22 wstrzymujące się) wysyła jasny sygnał: opieszałość administracyjna nie jest już nieunikniona.
Sedno tekstu jest proste: po skompletowaniu dokumentacji administracja ma 42 dni robocze na wydanie decyzji. Jeśli pozwoli terminowi upłynąć bez powiadomienia o decyzji, wnioskowane zezwolenia uznaje się za udzielone. To odwrócenie ciężaru dowodu jest kluczowe: to nie promotor projektu musi bez końca ponaglać, lecz administracja musi uzasadnić swoje milczenie. Dla małego lub średniego przedsiębiorstwa z branży obronnej może to oznaczać o kilka miesięcy mniej zamrożonej gotówki i sprzęt dostarczony siłom zbrojnym wcześniej.
Mechanizm jest jednak ograniczony. Państwa członkowskie mogą, w drodze ustawy przyjętej w ciągu 12 miesięcy od wejścia w życie, wyłączyć milczącą zgodę w ściśle ograniczonych i wyjątkowych przypadkach, po indywidualnej ocenie wykazującej poważne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego lub bezpieczeństwa narodowego. Każde odstępstwo musi być zgłoszone Komisji. Ta furtka jest uzasadniona słusznymi względami, ale stwarza ryzyko: jeśli odstępstwa się rozmnożą, efekt przyspieszający tekstu wyparuje. Komisja będzie musiała monitorować ich stosowanie, jak przewiduje ocena z 2028 r.
Termin 42 dni roboczych można przedłużyć dwukrotnie, do 60 dni roboczych na przedłużenie, nigdy jednak łącznie powyżej 102 dni roboczych. Przedłużenia są możliwe w przypadku wyjątkowej złożoności, lokalizacji lub wielkości projektu albo wyjątkowych zagrożeń dla zdrowia, bezpieczeństwa lub środowiska. Tekst precyzuje, że każde przedłużenie musi być zgłoszone na piśmie i uzasadnione. W przypadku projektów transgranicznych przewidziano koordynację między państwami członkowskimi, ale bez uszczerbku dla wymogów bezpieczeństwa narodowego.
Rozporządzenie stosuje się wyłącznie do wniosków złożonych od 3 miesięcy po wejściu w życie. Projekty już uwikłane w administracyjne meandry pozostają objęte starymi procedurami. Ponadto tekst pozostawia państwom członkowskim ustalenie, które projekty można uznać za projekty przygotowania obronnego (art. 3). Ten margines uznania może prowadzić do zawężających interpretacji, a nawet odmowy kwalifikacji, co pozbawiłoby niektóre projekty korzyści z przyspieszonego terminu.
Wreszcie milcząca zgoda nie wyklucza możliwego zakwestionowania przez zainteresowane strony. Zezwolenia uznane za udzielone mogą być zaskarżone, co jest normalne w prawie, ale otwiera drzwi do przewlekłych środków odwoławczych. Tekst traktuje procedury odwoławcze jako pilne, gdy przewiduje to prawo krajowe, co jest postępem, ale nie gwarantuje, że wszystkie państwa członkowskie mają takie procedury. Podejście bardziej liberalne polegałoby na całkowitym zniesieniu wymogu zezwolenia dla projektów obronnych spełniających z góry określone normy bezpieczeństwa, zamiast tworzenia nowego prawa proceduralnego. Radykalne uproszczenie wciąż pozostaje do zrobienia.
Milczenie administracji będzie odtąd oznaczać zgodę: odwrócenie ciężaru dowodu, które sprzyja tym, którzy budują.
Parlament Europejski przyjął 16 września 2026 r. tekst, który ustala maksymalny termin 42 dni roboczych na wydanie zezwoleń niezbędnych dla projektów przygotowania obronnego, z milczącą zgodą, jeśli administracja nie odpowie na czas. Chodzi o tekst końcowy wynegocjowany z rządami UE; te muszą go jeszcze formalnie zatwierdzić, zanim stanie się prawem. Głosowanie (540 za, 105 przeciw, 22 wstrzymujące się) wysyła jasny sygnał: opieszałość administracyjna nie jest już nieunikniona.
Sedno tekstu jest proste: po skompletowaniu dokumentacji administracja ma 42 dni robocze na wydanie decyzji. Jeśli pozwoli terminowi upłynąć bez powiadomienia o decyzji, wnioskowane zezwolenia uznaje się za udzielone. To odwrócenie ciężaru dowodu jest kluczowe: to nie promotor projektu musi bez końca ponaglać, lecz administracja musi uzasadnić swoje milczenie. Dla małego lub średniego przedsiębiorstwa z branży obronnej może to oznaczać o kilka miesięcy mniej zamrożonej gotówki i sprzęt dostarczony siłom zbrojnym wcześniej.
Mechanizm jest jednak ograniczony. Państwa członkowskie mogą, w drodze ustawy przyjętej w ciągu 12 miesięcy od wejścia w życie, wyłączyć milczącą zgodę w ściśle ograniczonych i wyjątkowych przypadkach, po indywidualnej ocenie wykazującej poważne zagrożenie dla zdrowia ludzkiego lub bezpieczeństwa narodowego. Każde odstępstwo musi być zgłoszone Komisji. Ta furtka jest uzasadniona słusznymi względami, ale stwarza ryzyko: jeśli odstępstwa się rozmnożą, efekt przyspieszający tekstu wyparuje. Komisja będzie musiała monitorować ich stosowanie, jak przewiduje ocena z 2028 r.
Termin 42 dni roboczych można przedłużyć dwukrotnie, do 60 dni roboczych na przedłużenie, nigdy jednak łącznie powyżej 102 dni roboczych. Przedłużenia są możliwe w przypadku wyjątkowej złożoności, lokalizacji lub wielkości projektu albo wyjątkowych zagrożeń dla zdrowia, bezpieczeństwa lub środowiska. Tekst precyzuje, że każde przedłużenie musi być zgłoszone na piśmie i uzasadnione. W przypadku projektów transgranicznych przewidziano koordynację między państwami członkowskimi, ale bez uszczerbku dla wymogów bezpieczeństwa narodowego.
Rozporządzenie stosuje się wyłącznie do wniosków złożonych od 3 miesięcy po wejściu w życie. Projekty już uwikłane w administracyjne meandry pozostają objęte starymi procedurami. Ponadto tekst pozostawia państwom członkowskim ustalenie, które projekty można uznać za projekty przygotowania obronnego (art. 3). Ten margines uznania może prowadzić do zawężających interpretacji, a nawet odmowy kwalifikacji, co pozbawiłoby niektóre projekty korzyści z przyspieszonego terminu.
Wreszcie milcząca zgoda nie wyklucza możliwego zakwestionowania przez zainteresowane strony. Zezwolenia uznane za udzielone mogą być zaskarżone, co jest normalne w prawie, ale otwiera drzwi do przewlekłych środków odwoławczych. Tekst traktuje procedury odwoławcze jako pilne, gdy przewiduje to prawo krajowe, co jest postępem, ale nie gwarantuje, że wszystkie państwa członkowskie mają takie procedury. Podejście bardziej liberalne polegałoby na całkowitym zniesieniu wymogu zezwolenia dla projektów obronnych spełniających z góry określone normy bezpieczeństwa, zamiast tworzenia nowego prawa proceduralnego. Radykalne uproszczenie wciąż pozostaje do zrobienia.
Milczenie administracji będzie odtąd oznaczać zgodę: odwrócenie ciężaru dowodu, które sprzyja tym, którzy budują.
