Parlament Europejski zagłosował przeciwko projektowi Komisji dotyczącemu zezwolenia na wprowadzenie do obrotu genetycznie zmodyfikowanej soi MON 94313 do spożycia przez ludzi i zwierzęta. Wzywa Komisję do wycofania projektu i niezezwalania na tę soję. Jest to stanowisko Parlamentu w sprawie tego projektu decyzji; Komisja nie jest zobowiązana do jego przestrzegania, ale będzie musiała uzasadnić swoją decyzję.
Komisja Europejska zaproponowała zezwolenie na przywóz i sprzedaż żywności, składników żywności i paszy zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję MON 94313, opracowaną przez Bayer w celu tolerowania kilku herbicydów, w tym dikamby, glufosynatu, 2,4-D i mezotrionu. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) wydał pozytywną opinię 21 stycznia 2026 r. ale Parlament uważa, że opinia ta nie obejmuje długoterminowych skutków dla różnorodności biologicznej, bezpieczeństwa żywności, środków do życia rolników i zdrowia zwierząt. W dniu 10 czerwca 2026 r. właściwy komitet stały nie wydał opinii, co skłoniło Komisję do kontynuowania procedury.
Wycofanie projektu zezwoleniaParlament wzywa Komisję do wycofania projektu decyzji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu soi MON 94313.
Brak zezwolenia bez wystarczających dowodówParlament wzywa Komisję do niezezwalania na tę soję z powodu braku wystarczających dowodów na jej długoterminowy wpływ na różnorodność biologiczną, bezpieczeństwo żywności, środki do życia rolników i zdrowie zwierząt, zgodnie z podejściem „Jedno zdrowie”.
Reforma procedury dotyczącej GMOParlament wzywa Komisję do niezwłocznego przedstawienia wniosku ustawodawczego w celu zreformowania procedury decyzyjnej dotyczącej GMO, aby odpowiedzieć na swoje powtarzające się zastrzeżenia i brak kwalifikowanej większości wśród państw członkowskich.
Niezgodność z prawem UniiParlament uważa, że projekt Komisji wykracza poza uprawnienia wykonawcze przewidziane w rozporządzeniu w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy oraz jest niezgodny z celem tego rozporządzenia, którym jest zapewnienie wysokiego poziomu ochrony życia i zdrowia ludzkiego, zdrowia i dobrostanu zwierząt, środowiska i interesów konsumentów.
Nieuczciwa konkurencja dla rolnikówParlament podkreśla, że zezwolenie na przywóz produktów pochodzących z roślin genetycznie zmodyfikowanych tolerujących herbicydy zakazane w Unii, takie jak glufosynat, jest niezgodne z międzynarodowymi zobowiązaniami Unii i tworzy nierówne warunki konkurencji dla europejskich rolników.
Parlament przyjął tę rezolucję stosunkiem głosów 457 za, 184 przeciw i 10 wstrzymujących się, w głosowaniu elektronicznym imiennym.
W praktyce soja MON 94313 nie jest jeszcze zatwierdzona w Unii Europejskiej. Parlament wzywa Komisję do niezezwalania na nią, ale Komisja nie jest zobowiązana do przestrzegania tej opinii. Jeśli Komisja zdecyduje się zezwolić na tę soję mimo sprzeciwu Parlamentu, obywatele mogą zobaczyć na rynku europejskim żywność i paszę zawierające tę soję, bez możliwości sprzeciwu Parlamentu w drodze weta. Parlament domaga się również reformy procedury, aby decyzje te były bardziej przejrzyste i lepiej uwzględniały obawy obywateli i rolników.
Parlament Europejski przyjął 457 głosami za, przy 184 przeciw i 10 wstrzymujących się, rezolucję wzywającą Komisję do wycofania projektu decyzji zezwalającej na genetycznie zmodyfikowaną soję MON 94313. To nie jest weto: Komisja nie ma obowiązku stosować się do tej opinii. Ale rozbieżność między wybranym Parlamentem a decyzją wykonawczą podjętą bez kwalifikowanej większości państw członkowskich mówi coś o tym, jak Unia rozstrzyga sprawy dotyczące talerza obywateli i dochodów rolników.
Parlament nie kwestionuje procedury dla samej formy. Kwestionuje istotę: pozytywna opinia EFSA z 21 stycznia 2026 r. nie obejmuje ani długoterminowych skutków dla różnorodności biologicznej, ani skumulowanych skutków pozostałości herbicydów, ani środków utrzymania rolników. A rozporządzenie 1829/2003 wyznacza cel wysokiej ochrony, nie cel szybkiego wydawania zezwoleń. Jeśli ocena nie obejmuje tego, co chroni prawo, zezwolenie wykracza poza uprawnienia wykonawcze. Taki jest sens art. 1 rezolucji i jest to prawnie poważne.
Soja MON 94313 jest uodporniona na dikambę, glufosynat, 2,4-D i mezotrion. Glufosynat jest klasyfikowany jako działający szkodliwie na rozrodczość kategorii 1B, a jego zezwolenie w Unii wygasło 31 lipca 2018 r. Zezwolenie na przywóz żywności wyprodukowanej z użyciem herbicydu zakazanego u nas oznacza zgodę, by unijne zasady zatrzymywały się na granicy wobec zagranicznych producentów, podczas gdy naszym rolnikom się je narzuca. Parlament mówi to bez ogródek: nierówne warunki konkurencji dla rolników Unii.
Komitet stały nie wydał żadnej opinii 10 czerwca 2026 r. W takim przypadku Komisja kontynuuje procedurę i decyduje sama. Mechanizm ten ma prostą konsekwencję: decyzja wykonawcza dotycząca żywności 450 milionów konsumentów i dochodów milionów rolników może zostać podjęta bez kwalifikowanej większości państw członkowskich, a Parlament ma jedynie prawo do politycznego sprzeciwu, nie weto. Parlament domaga się reformy tej procedury: to najbardziej użyteczna część jego rezolucji, bo dotyka sedna deficytu odpowiedzialności.
Komisja nie ma obowiązku uwzględnić sprzeciwu. Będzie musiała uzasadnić swoją decyzję, ale może zatwierdzić soję. Obywatele zobaczą wtedy żywność i paszę zawierające tę soję, choć ich wybrani przedstawiciele nie mogli się temu sprzeciwić. To nie jest demokratyczny detal: to różnica między władzą, która zdaje sprawę, a technokracją, która wykonuje.
Decyzja dotycząca talerza obywateli nie powinna być podejmowana bez kwalifikowanej większości ani bez jasnej odpowiedzi politycznej.
Parlament Europejski przyjął 457 głosami za, przy 184 przeciw i 10 wstrzymujących się, rezolucję wzywającą Komisję do wycofania projektu decyzji zezwalającej na genetycznie zmodyfikowaną soję MON 94313. To nie jest weto: Komisja nie ma obowiązku stosować się do tej opinii. Ale rozbieżność między wybranym Parlamentem a decyzją wykonawczą podjętą bez kwalifikowanej większości państw członkowskich mówi coś o tym, jak Unia rozstrzyga sprawy dotyczące talerza obywateli i dochodów rolników.
Parlament nie kwestionuje procedury dla samej formy. Kwestionuje istotę: pozytywna opinia EFSA z 21 stycznia 2026 r. nie obejmuje ani długoterminowych skutków dla różnorodności biologicznej, ani skumulowanych skutków pozostałości herbicydów, ani środków utrzymania rolników. A rozporządzenie 1829/2003 wyznacza cel wysokiej ochrony, nie cel szybkiego wydawania zezwoleń. Jeśli ocena nie obejmuje tego, co chroni prawo, zezwolenie wykracza poza uprawnienia wykonawcze. Taki jest sens art. 1 rezolucji i jest to prawnie poważne.
Soja MON 94313 jest uodporniona na dikambę, glufosynat, 2,4-D i mezotrion. Glufosynat jest klasyfikowany jako działający szkodliwie na rozrodczość kategorii 1B, a jego zezwolenie w Unii wygasło 31 lipca 2018 r. Zezwolenie na przywóz żywności wyprodukowanej z użyciem herbicydu zakazanego u nas oznacza zgodę, by unijne zasady zatrzymywały się na granicy wobec zagranicznych producentów, podczas gdy naszym rolnikom się je narzuca. Parlament mówi to bez ogródek: nierówne warunki konkurencji dla rolników Unii.
Komitet stały nie wydał żadnej opinii 10 czerwca 2026 r. W takim przypadku Komisja kontynuuje procedurę i decyduje sama. Mechanizm ten ma prostą konsekwencję: decyzja wykonawcza dotycząca żywności 450 milionów konsumentów i dochodów milionów rolników może zostać podjęta bez kwalifikowanej większości państw członkowskich, a Parlament ma jedynie prawo do politycznego sprzeciwu, nie weto. Parlament domaga się reformy tej procedury: to najbardziej użyteczna część jego rezolucji, bo dotyka sedna deficytu odpowiedzialności.
Komisja nie ma obowiązku uwzględnić sprzeciwu. Będzie musiała uzasadnić swoją decyzję, ale może zatwierdzić soję. Obywatele zobaczą wtedy żywność i paszę zawierające tę soję, choć ich wybrani przedstawiciele nie mogli się temu sprzeciwić. To nie jest demokratyczny detal: to różnica między władzą, która zdaje sprawę, a technokracją, która wykonuje.
Decyzja dotycząca talerza obywateli nie powinna być podejmowana bez kwalifikowanej większości ani bez jasnej odpowiedzi politycznej.
