Fl-10 ta' Marzu 2026, il-Parlament Ewropew adotta riżoluzzjoni dwar strateġiji ta' ġestjoni tas-sajd immirati lejn il-protezzjoni ta' speċijiet sensittivi, il-ġlieda kontra speċijiet invażivi u l-appoġġ għal ekonomiji lokali. Dan it-test mhux leġiżlattiv jagħti direzzjonijiet lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri.
L-oċeani Ewropej qed jiffaċċjaw sfidi kbar: is-sajd żejjed, it-tibdil fil-klima u l-introduzzjoni ta' speċijiet invażivi qed jheddu l-bijodiversità marina u l-għajxien tal-komunitajiet kostali. Ir-riżoluzzjoni tirrispondi għal komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea dwar approċċ aktar sostenibbli għall-ġestjoni tas-sajd.
Il-Parlament jitlob b'mod partikolari:
It-test jinsisti fuq il-ħtieġa ta' approċċ ekosistemiku, li jqis l-ambjent marittimu kollu aktar milli jiffoka fuq speċi waħda.
Ir-riżoluzzjoni ġiet adottata b'528 vot favur, 21 kontra u 62 astensjoni. Dan l-appoġġ wiesa' juri kunsens politiku qawwi fil-Parlament Ewropew favur sajd aktar rispettuż tal-ambjent.
Konkretament, din ir-riżoluzzjoni tista' tinfluwenza r-regoli Ewropej futuri dwar is-sajd. Il-konsumaturi jistgħu jaraw aktar prodotti tal-baħar minn sajd sostenibbli, u speċijiet invażivi jistgħu jiġu kkummerċjalizzati (pereżempju l-granċ blu fir-ristoranti). Il-komunitajiet kostali jibbenefikaw minn appoġġ biex jadattaw, li jista' jippreserva impjiegi u tradizzjonijiet lokali. Billi nipproteġu speċijiet sensittivi, nikkontribwixxu għas-saħħa tal-oċeani, li minnhom jiddependu s-sajd u t-turiżmu fit-tul.
Il-Parlament Ewropew adotta fl-10 ta' Marzu 2026, b'528 vot favur, 21 kontra u 62 astensjoni, riżoluzzjoni mhux vinkolanti dwar il-ġestjoni tas-sajd quddiem speċijiet sensittivi u invażivi. Wara l-kunsens apparenti, it-test jitlob l-aktar aktar mezzi, aktar indikaturi u aktar listi, mingħajr ma jmiss il-kawżi li jifgħu lis-sajjieda.
Riżoluzzjoni mhux vinkolanti torbot biss lil min irid. Il-Parlament jivvota test li jitlob lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri "jimplimentaw bis-sħiħ" il-politika komuni tas-sajd, "isaħħu" s-sorveljanza u "jiżviluppaw" indikaturi. F'ebda mument ma jneħħi regola, ma jqassar proċedura jew ma jittrasferixxi kompetenza. Għal sajjied kostali, l-ispiża tal-azzjoni tibqa' kollha kemm hi: l-istess formoli, l-istess ħinijiet, l-istess żoni magħluqa mingħajr kumpens awtomatiku.
It-test jitlob kumpens ekwu għas-sajjieda mċaħħda mill-aċċess għaż-żoni tradizzjonali, iżda jikkundizzjonah mal-"dispożizzjonijiet tal-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi, is-Sajd u l-Akkwakultura". Fi kliem ieħor, jirreferi għal sportell eżistenti, magħruf li hu bil-mod, mingħajr ma jipproponi mekkaniżmu ta' ħlas mgħaġġel. Kumpens li jasal tliet snin wara l-għeluq ta' żona ma jsalvax impriża: jiffinanzja l-għajbien tagħha.
Il-Baħar Mediterran qed jisħon 20 fil-mija aktar malajr mill-bqija tad-dinja u fih aktar speċijiet eżotiċi invażivi minn kull baħar ieħor. It-test jirrikonoxxi dan u jitlob sistemi ta' twissija bikrija, limiti reġjonali u finanzjament aħjar. Iżda jirrakkomanda li "jiġu stabbiliti metodu u valuri" biex jiġu stabbiliti dawn il-limiti, mingħajr ma jgħid min jiddeċiedi u lanqas skont liema kalendarju. Sadanittant, il-granċ blu u l-ħut iljun jibqgħu jbattru l-qfieli u jiddegradaw il-qiegħ.
L-aktar proposta interessanti hija dik ta' inċentivi finanzjarji u regolatorji biex is-sajjieda jaqbdu u jneħħu l-ispeċijiet invażivi. Din hija triq liberali: tħallas servizz ambjentali minflok tipprojbixxi. Iżda t-test mill-ewwel iżid magħha mira ta' eradikazzjoni u twissija kontra kull "dipendenza ekonomika" fuq l-isfruttament ta' dawn l-ispeċijiet. Ir-riżultat: is-sajjieda huma mistiedna jaġixxu, imbagħad suspettati li jridu jibbenefikaw minnha. Approċċ ibbażat fuq ir-responsabbiltà kien jistabbilixxi prezz għal kull tunnellata mneħħija, iħalli l-atturi jorganizzaw ruħhom u jneħħi l-awtorizzazzjonijiet minn qabel bla bżonn.
Dwar l-ispeċijiet sensittivi, ir-riżoluzzjoni titlob li jiġi applikat l-Artikolu 3 tar-regolament tal-2019 dwar miżuri tekniċi, li diġà jipprojbixxi l-qbid ta' speċijiet protetti. Ma tgħid xejn dwar il-kontrolli sproporzjonati li jpeżżu fuq il-bastimenti żgħar, u lanqas dwar il-ħinijiet tal-awtorizzazzjoni biex jiġu ttestjati tagħmir selettiv. Approċċ sussidjarju kien jafda lill-Istati Membri u lill-kumitati reġjonali l-inkarigu li jistabbilixxu limiti adattati għal kull baċin, bl-obbligu tar-riżultat u mhux tal-mezzi, u kien iħalli lis-sajjieda jesperimentaw taħt ir-responsabbiltà tagħhom stess.
It-test jappella wkoll biex "jitqies" it-tibdil fil-klima fil-valutazzjonijiet ambjentali. Għal SME tas-sajd, dan ifisser studji ġodda, kumpaniji ġodda, xhur ġodda ta' stennija qabel permess. Is-simplifikazzjoni mhijiex fit-test: hija mibgħuta għal aktar tard. Is-sajjieda se jħallsu l-istennija.
Riżoluzzjoni li titlob aktar studji u aktar fondi mingħajr ma tneħħi regola waħda ma tipproteġi la l-ispeċijiet u lanqas il-bnedmin: tipproteġi l-istatus quo.
Il-Parlament Ewropew adotta fl-10 ta' Marzu 2026, b'528 vot favur, 21 kontra u 62 astensjoni, riżoluzzjoni mhux vinkolanti dwar il-ġestjoni tas-sajd quddiem speċijiet sensittivi u invażivi. Wara l-kunsens apparenti, it-test jitlob l-aktar aktar mezzi, aktar indikaturi u aktar listi, mingħajr ma jmiss il-kawżi li jifgħu lis-sajjieda.
Riżoluzzjoni mhux vinkolanti torbot biss lil min irid. Il-Parlament jivvota test li jitlob lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri "jimplimentaw bis-sħiħ" il-politika komuni tas-sajd, "isaħħu" s-sorveljanza u "jiżviluppaw" indikaturi. F'ebda mument ma jneħħi regola, ma jqassar proċedura jew ma jittrasferixxi kompetenza. Għal sajjied kostali, l-ispiża tal-azzjoni tibqa' kollha kemm hi: l-istess formoli, l-istess ħinijiet, l-istess żoni magħluqa mingħajr kumpens awtomatiku.
It-test jitlob kumpens ekwu għas-sajjieda mċaħħda mill-aċċess għaż-żoni tradizzjonali, iżda jikkundizzjonah mal-"dispożizzjonijiet tal-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi, is-Sajd u l-Akkwakultura". Fi kliem ieħor, jirreferi għal sportell eżistenti, magħruf li hu bil-mod, mingħajr ma jipproponi mekkaniżmu ta' ħlas mgħaġġel. Kumpens li jasal tliet snin wara l-għeluq ta' żona ma jsalvax impriża: jiffinanzja l-għajbien tagħha.
Il-Baħar Mediterran qed jisħon 20 fil-mija aktar malajr mill-bqija tad-dinja u fih aktar speċijiet eżotiċi invażivi minn kull baħar ieħor. It-test jirrikonoxxi dan u jitlob sistemi ta' twissija bikrija, limiti reġjonali u finanzjament aħjar. Iżda jirrakkomanda li "jiġu stabbiliti metodu u valuri" biex jiġu stabbiliti dawn il-limiti, mingħajr ma jgħid min jiddeċiedi u lanqas skont liema kalendarju. Sadanittant, il-granċ blu u l-ħut iljun jibqgħu jbattru l-qfieli u jiddegradaw il-qiegħ.
L-aktar proposta interessanti hija dik ta' inċentivi finanzjarji u regolatorji biex is-sajjieda jaqbdu u jneħħu l-ispeċijiet invażivi. Din hija triq liberali: tħallas servizz ambjentali minflok tipprojbixxi. Iżda t-test mill-ewwel iżid magħha mira ta' eradikazzjoni u twissija kontra kull "dipendenza ekonomika" fuq l-isfruttament ta' dawn l-ispeċijiet. Ir-riżultat: is-sajjieda huma mistiedna jaġixxu, imbagħad suspettati li jridu jibbenefikaw minnha. Approċċ ibbażat fuq ir-responsabbiltà kien jistabbilixxi prezz għal kull tunnellata mneħħija, iħalli l-atturi jorganizzaw ruħhom u jneħħi l-awtorizzazzjonijiet minn qabel bla bżonn.
Dwar l-ispeċijiet sensittivi, ir-riżoluzzjoni titlob li jiġi applikat l-Artikolu 3 tar-regolament tal-2019 dwar miżuri tekniċi, li diġà jipprojbixxi l-qbid ta' speċijiet protetti. Ma tgħid xejn dwar il-kontrolli sproporzjonati li jpeżżu fuq il-bastimenti żgħar, u lanqas dwar il-ħinijiet tal-awtorizzazzjoni biex jiġu ttestjati tagħmir selettiv. Approċċ sussidjarju kien jafda lill-Istati Membri u lill-kumitati reġjonali l-inkarigu li jistabbilixxu limiti adattati għal kull baċin, bl-obbligu tar-riżultat u mhux tal-mezzi, u kien iħalli lis-sajjieda jesperimentaw taħt ir-responsabbiltà tagħhom stess.
It-test jappella wkoll biex "jitqies" it-tibdil fil-klima fil-valutazzjonijiet ambjentali. Għal SME tas-sajd, dan ifisser studji ġodda, kumpaniji ġodda, xhur ġodda ta' stennija qabel permess. Is-simplifikazzjoni mhijiex fit-test: hija mibgħuta għal aktar tard. Is-sajjieda se jħallsu l-istennija.
Riżoluzzjoni li titlob aktar studji u aktar fondi mingħajr ma tneħħi regola waħda ma tipproteġi la l-ispeċijiet u lanqas il-bnedmin: tipproteġi l-istatus quo.
