Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε τη θέση του Συμβουλίου σχετικά με τον διορθωτικό προϋπολογισμό αριθ. 2/2026, ο οποίος αυξάνει τις πληρωμές κατά 8,004 δισεκατομμύρια ευρώ, συμπεριλαμβανομένων 5,4 δισεκατομμυρίων για τη συνοχή και 2,2 δισεκατομμυρίων για τα στρατηγικά σχέδια της ΚΓΠ. Το κείμενο εγκρίνεται οριστικά και θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα. Προβλέπει επίσης 53 θέσεις για το δάνειο προς την Ουκρανία και ενισχυμένο γεωργικό αποθεματικό ύψους 300 εκατομμυρίων ευρώ.
Ο προϋπολογισμός της Ένωσης για το 2026 βρισκόταν υπό πίεση: οι εκκρεμείς πληρωμές του 2025 στη συνοχή και η επιτάχυνση της υλοποίησης των προγραμμάτων δημιούργησαν ανάγκες ρευστότητας. Η Επιτροπή πρότεινε διορθωτικό προϋπολογισμό για την προσαρμογή των εσόδων και των δαπανών. Το Κοινοβούλιο ενέκρινε τη θέση του Συμβουλίου, γεγονός που περατώνει τη διαδικασία του προϋπολογισμού για τον εν λόγω διορθωτικό προϋπολογισμό.
Πληρωμές συνοχής +5,4 δισεκατομμύριαΟι πιστώσεις πληρωμών για τα προγράμματα συνοχής αυξάνονται από το αρχικό τους επίπεδο κατά 5,4 δισεκατομμύρια ευρώ, ώστε να πληρώνονται ταχύτερα οι δικαιούχοι και οι περιφέρειες.
Πληρωμές ΚΓΠ +2,2 δισεκατομμύριαΟι πιστώσεις πληρωμών για τα στρατηγικά σχέδια στο πλαίσιο της ΚΓΠ (ΕΓΤΑΑ) αυξάνονται κατά 2,2 δισεκατομμύρια ευρώ, για τη στήριξη των γεωργών και της αγροτικής ανάπτυξης.
Γεωργικό αποθεματικό +300 εκατομμύριαΤο γεωργικό αποθεματικό ενισχύεται κατά 300 εκατομμύρια ευρώ για τη στήριξη των γεωργών που αντιμετωπίζουν σοβαρές ελλείψεις ρευστότητας, και το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων (ΕΓΤΕ) αυξάνεται κατά 140 εκατομμύρια ευρώ.
53 θέσεις για το δάνειο προς την ΟυκρανίαΗ διαχείριση του δανείου στήριξης προς την Ουκρανία απαιτεί 53 θέσεις, εκ των οποίων οι 41 πέραν των σταθερών θέσεων, με εκτιμώμενη δημοσιονομική επίπτωση 3,2 εκατομμυρίων ευρώ για έξι μήνες το 2026.
Έσοδα: +4,36 δισεκατομμύρια ΑΕΕΟι συνεισφορές των κρατών μελών βάσει του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος (ΑΕΕ) αυξάνονται κατά 4 364,9 εκατομμύρια ευρώ σε σύγκριση με τον διορθωτικό προϋπολογισμό αριθ. 1/2026, και οι ίδιοι πόροι πλην του ΑΕΕ αυξάνονται κατά 2 997,9 εκατομμύρια ευρώ.
Το Κοινοβούλιο ενέκρινε το κείμενο με 440 ψήφους υπέρ, 127 κατά και 104 αποχές (ηλεκτρονική ψηφοφορία με ονομαστική κλήση).
Στην πράξη, οι περιφέρειες και οι γεωργοί θα επωφεληθούν από ταχύτερες και υψηλότερες πληρωμές το 2026: 5,4 δισεκατομμύρια ευρώ επιπλέον για τη συνοχή και 2,2 δισεκατομμύρια για τα στρατηγικά σχέδια της ΚΓΠ. Το γεωργικό αποθεματικό ενισχύεται κατά 300 εκατομμύρια ευρώ για την αντιμετώπιση κρίσεων. Ο προϋπολογισμός της ΕΕ προσαρμόζεται επίσης για τη χρηματοδότηση του δανείου προς την Ουκρανία, με 53 θέσεις και 1 εκατομμύριο ευρώ δαπανών στήριξης. Τα κράτη μέλη θα συνεισφέρουν περισσότερο μέσω του πόρου ΑΕΕ, κατά 4,36 δισεκατομμύρια ευρώ επιπλέον. Το κείμενο εγκρίνεται οριστικά και θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα.
Ο διορθωτικός προϋπολογισμός αριθ. 2/2026 εγκρίνεται: 8,004 δισεκατομμύρια ευρώ πρόσθετων πληρωμών, εκ των οποίων 5,4 δισεκατομμύρια για τη συνοχή και 2,2 δισεκατομμύρια για τα στρατηγικά σχέδια της ΚΓΠ. Οι περιφέρειες και οι αγρότες θα πληρωθούν ταχύτερα, αλλά ο λογαριασμός προσγειώνεται στα κράτη μέλη μέσω του πόρου ΑΕΕ, ύψους 4,36 δισεκατομμυρίων ευρώ. Το Κοινοβούλιο εγκρίνει χωρίς να διορθώσει τη μηχανική που καθιστά τον εθνικό φορολογούμενο τον υπολειμματικό χρηματοδότη κάθε απόκλισης.
Οι καθυστερούμενες πληρωμές του 2025 στη συνοχή, σε συνδυασμό με την επιτάχυνση της υλοποίησης, θέτουν τον προϋπολογισμό του 2026 υπό πίεση. Η Επιτροπή προτείνει επομένως να αυξήσει τις πληρωμές κατά 8 δισεκατομμύρια ευρώ. Το Κοινοβούλιο εγκρίνει και χαιρετίζει την πρόοδο της υλοποίησης. Αλλά ποιος πληρώνει; Τα κράτη μέλη, μέσω του πόρου ΑΕΕ, για 4,3649 δισεκατομμύρια ευρώ περισσότερα από τον διορθωτικό προϋπολογισμό αριθ. 1/2026. Οι περιφέρειες και οι αγρότες πληρώνονται ταχύτερα, κάτι που είναι καλό νέο για τη ρευστότητά τους. Το κακό νέο είναι ότι αυτή η αναπλήρωση δεν διορθώνει την αιτία: έναν άκαμπτο ετήσιο προϋπολογισμό, πολυετή προγράμματα κακώς βαθμονομημένα και μια Επιτροπή που διαχειρίζεται τα ταμειακά διαθέσιμα μέρα με τη μέρα.
Ο μηχανισμός είναι απλός: όταν οι πληρωμές καθυστερούν, οι πιστώσεις συσσωρεύονται· όταν επιταχύνονται, χρειάζονται φρέσκα χρήματα. Τα κράτη μέλη καλούνται σε βοήθεια, χωρίς περιθώριο ελιγμού στο χρονοδιάγραμμα ούτε στα ποσά. Μια προσέγγιση βασισμένη στην επικουρικότητα θα είχε συνίσταται στο να αφεθούν οι εθνικές και περιφερειακές διαχειριστικές αρχές να φέρουν την ευθύνη των χρονοδιαγραμμάτων πληρωμών, με προβλέψιμα κονδύλια και σαφείς κανόνες μεταφοράς, αντί να συγκεντρωθούν τα ταμειακά διαθέσιμα στις Βρυξέλλες και να επιστρέψει ο λογαριασμός στις πρωτεύουσες.
Το δάνειο στήριξης προς την Ουκρανία απαιτεί νέα χρηματοοικονομική και νομική εμπειρογνωμοσύνη. Η Επιτροπή ζητά 53 θέσεις, εκ των οποίων 41 πέραν των σταθερών θέσεων, με κόστος 3,2 εκατομμύρια ευρώ σε έξι μήνες το 2026. Το Κοινοβούλιο λαμβάνει γνώση και υπογραμμίζει ότι η αρχή της εκούσιας διατήρησης των θέσεων αποδείχθηκε αντιπαραγωγική. Έχει δίκιο να το λέει: ένα θεσμικό όργανο που λαμβάνει νέα αποστολή πρέπει να μπορεί να προσλαμβάνει, αλλιώς αποσπά υπαλλήλους από άλλα καθήκοντα. Πρέπει όμως επίσης να αναρωτηθούμε γιατί είναι απαραίτητη μια τέτοια δομή. Ένα δάνειο εγγυημένο από τα κράτη μέλη θα μπορούσε να διαχειρίζεται από μια δημόσια τράπεζα ή από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, με χαμηλότερο διοικητικό κόστος και σαφή ευθύνη. Η Επιτροπή προτιμά την εσωτερίκευση, που διευρύνει το πεδίο και τον προϋπολογισμό της.
Η χρηματοδότηση αυτών των δαπανών γίνεται μέσω της κινητοποίησης του μέσου ευελιξίας (1 εκατομμύριο ευρώ) και του μηχανισμού ενιαίου περιθωρίου (3,2 εκατομμύρια ευρώ). Με άλλα λόγια, αντλούνται τα υπάρχοντα περιθώρια, που είναι ήδη πολύ στενά. Το Κοινοβούλιο ανησυχεί, δικαίως, αλλά δεν προτείνει μείωση των δαπανών. Ζητά νέους ίδιους πόρους, έως 60 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Είναι πολιτική θέση, όχι επιχειρησιακός κανόνας. Μια φιλελεύθερη εναλλακτική θα ήταν να εξαρτηθούν αυτές οι δαπάνες από ισοδύναμες οικονομίες σε άλλες γραμμές, ή να χρηματοδοτηθούν μέσω εσωτερικών ανακατανομών, αντί μέσω νέων ευρωπαϊκών φόρων.
Οι περιφέρειες και οι αγρότες πληρώνονται ταχύτερα, αλλά τα κράτη μέλη πληρώνουν περισσότερα, χωρίς ποτέ να μπορούν να αμφισβητήσουν τη μηχανική.
Ο διορθωτικός προϋπολογισμός αριθ. 2/2026 εγκρίνεται: 8,004 δισεκατομμύρια ευρώ πρόσθετων πληρωμών, εκ των οποίων 5,4 δισεκατομμύρια για τη συνοχή και 2,2 δισεκατομμύρια για τα στρατηγικά σχέδια της ΚΓΠ. Οι περιφέρειες και οι αγρότες θα πληρωθούν ταχύτερα, αλλά ο λογαριασμός προσγειώνεται στα κράτη μέλη μέσω του πόρου ΑΕΕ, ύψους 4,36 δισεκατομμυρίων ευρώ. Το Κοινοβούλιο εγκρίνει χωρίς να διορθώσει τη μηχανική που καθιστά τον εθνικό φορολογούμενο τον υπολειμματικό χρηματοδότη κάθε απόκλισης.
Οι καθυστερούμενες πληρωμές του 2025 στη συνοχή, σε συνδυασμό με την επιτάχυνση της υλοποίησης, θέτουν τον προϋπολογισμό του 2026 υπό πίεση. Η Επιτροπή προτείνει επομένως να αυξήσει τις πληρωμές κατά 8 δισεκατομμύρια ευρώ. Το Κοινοβούλιο εγκρίνει και χαιρετίζει την πρόοδο της υλοποίησης. Αλλά ποιος πληρώνει; Τα κράτη μέλη, μέσω του πόρου ΑΕΕ, για 4,3649 δισεκατομμύρια ευρώ περισσότερα από τον διορθωτικό προϋπολογισμό αριθ. 1/2026. Οι περιφέρειες και οι αγρότες πληρώνονται ταχύτερα, κάτι που είναι καλό νέο για τη ρευστότητά τους. Το κακό νέο είναι ότι αυτή η αναπλήρωση δεν διορθώνει την αιτία: έναν άκαμπτο ετήσιο προϋπολογισμό, πολυετή προγράμματα κακώς βαθμονομημένα και μια Επιτροπή που διαχειρίζεται τα ταμειακά διαθέσιμα μέρα με τη μέρα.
Ο μηχανισμός είναι απλός: όταν οι πληρωμές καθυστερούν, οι πιστώσεις συσσωρεύονται· όταν επιταχύνονται, χρειάζονται φρέσκα χρήματα. Τα κράτη μέλη καλούνται σε βοήθεια, χωρίς περιθώριο ελιγμού στο χρονοδιάγραμμα ούτε στα ποσά. Μια προσέγγιση βασισμένη στην επικουρικότητα θα είχε συνίσταται στο να αφεθούν οι εθνικές και περιφερειακές διαχειριστικές αρχές να φέρουν την ευθύνη των χρονοδιαγραμμάτων πληρωμών, με προβλέψιμα κονδύλια και σαφείς κανόνες μεταφοράς, αντί να συγκεντρωθούν τα ταμειακά διαθέσιμα στις Βρυξέλλες και να επιστρέψει ο λογαριασμός στις πρωτεύουσες.
Το δάνειο στήριξης προς την Ουκρανία απαιτεί νέα χρηματοοικονομική και νομική εμπειρογνωμοσύνη. Η Επιτροπή ζητά 53 θέσεις, εκ των οποίων 41 πέραν των σταθερών θέσεων, με κόστος 3,2 εκατομμύρια ευρώ σε έξι μήνες το 2026. Το Κοινοβούλιο λαμβάνει γνώση και υπογραμμίζει ότι η αρχή της εκούσιας διατήρησης των θέσεων αποδείχθηκε αντιπαραγωγική. Έχει δίκιο να το λέει: ένα θεσμικό όργανο που λαμβάνει νέα αποστολή πρέπει να μπορεί να προσλαμβάνει, αλλιώς αποσπά υπαλλήλους από άλλα καθήκοντα. Πρέπει όμως επίσης να αναρωτηθούμε γιατί είναι απαραίτητη μια τέτοια δομή. Ένα δάνειο εγγυημένο από τα κράτη μέλη θα μπορούσε να διαχειρίζεται από μια δημόσια τράπεζα ή από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, με χαμηλότερο διοικητικό κόστος και σαφή ευθύνη. Η Επιτροπή προτιμά την εσωτερίκευση, που διευρύνει το πεδίο και τον προϋπολογισμό της.
Η χρηματοδότηση αυτών των δαπανών γίνεται μέσω της κινητοποίησης του μέσου ευελιξίας (1 εκατομμύριο ευρώ) και του μηχανισμού ενιαίου περιθωρίου (3,2 εκατομμύρια ευρώ). Με άλλα λόγια, αντλούνται τα υπάρχοντα περιθώρια, που είναι ήδη πολύ στενά. Το Κοινοβούλιο ανησυχεί, δικαίως, αλλά δεν προτείνει μείωση των δαπανών. Ζητά νέους ίδιους πόρους, έως 60 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Είναι πολιτική θέση, όχι επιχειρησιακός κανόνας. Μια φιλελεύθερη εναλλακτική θα ήταν να εξαρτηθούν αυτές οι δαπάνες από ισοδύναμες οικονομίες σε άλλες γραμμές, ή να χρηματοδοτηθούν μέσω εσωτερικών ανακατανομών, αντί μέσω νέων ευρωπαϊκών φόρων.
Οι περιφέρειες και οι αγρότες πληρώνονται ταχύτερα, αλλά τα κράτη μέλη πληρώνουν περισσότερα, χωρίς ποτέ να μπορούν να αμφισβητήσουν τη μηχανική.